Hemangiomen

Hemangiomen

Hemangiomen zijn goedaardige tumoren van de cellen die de wanden (endotheel) van de bloedvaten bedekken. Deze vasculaire afwijkingen bestaan uit een proliferatie van endotheelcellen, waardoor een massa ontstaat die wordt gevoed en afgevoerd door vasculaire neochannels.

Wat is hun prevalentie in de bevolking?

Hemangioma’s zijn de meest voorkomende goedaardige tumor bij baby’s. 5-10% van de baby’s jonger dan 1 jaar zijn dragers. Deze vasculaire afwijking komt 3 tot 5 keer vaker voor bij meisjes (vooral bij meisjes met een lichte huid). Het komt vaker voor bij kinderen van Kaukasische afkomst. De incidentie is ook hoger bij premature baby’s met een geboortegewicht tussen 1 kg en 1,8 kg: het aandeel van de getroffen kinderen loopt dan op tot 25%.

Wat veroorzaakt hemangioma’s?

De precieze oorzaak van hemangioma’s is nog niet bekend. De hypothese van een genetische aanleg is naar voren gebracht. Het is echter met zekerheid bekend dat ze niet erfelijk zijn, hoewel ze in de familiegeschiedenis van 10% van de getroffen baby’s voorkomen. Er is geen verband bekend met voedsel of medicijnen die tijdens de zwangerschap worden ingenomen, noch met enige activiteit die tijdens de zwangerschap wordt uitgeoefend.

In welk stadium van het leven verschijnen ze?

10% van de hemangioma’s zijn met het blote oog zichtbaar, vanaf de geboorte, als een kleine rode vlek. In de meeste gevallen verschijnen ze in de eerste 15 dagen of weken van het leven: ze worden pas echt zichtbaar als ze ongeveer 2 tot 3 maanden oud zijn. Een hemangioom wordt nooit geopenbaard in de volwassenheid.

Hoe ontwikkelt zich een hemangioom?

Het ontwikkelt zich snel over een periode die kan duren van 6 tot 12 maanden, soms zelfs tot 18 maanden: dit is de groeifase (proliferatieve fase). Daarna gaat het spontaan maar veel langzamer achteruit over een periode van 4 tot 7 jaar (involutiefase). Involutie is voltooid bij 50% van de 5-jarigen en 70% van de 7-jarigen. Deze regressie is altijd compleet als het kind de leeftijd van 10 of zelfs 12 jaar bereikt.

Laten hemangioma’s na-effecten achter?

Sommige hemangioma’s laten na-effecten achter, andere niet. Als de involutie eenmaal voltooid is, kan er, afhankelijk van de omvang en het type hemangioom, een telangiectasisch litteken achterblijven. Onderhuidse of gemengde hemangioma’s kunnen slappe, dunnere, gerimpelde huid achterlaten.

Welke delen van het lichaam worden aangetast?

In 60% van de gevallen bevindt het zich op het hoofd en de nek. 25% bevindt zich op de romp, 15% op de armen en benen. Het merendeel van de hemangioma’s (ongeveer 80%) is geïsoleerd. Hoewel ze vaak uitwendig zijn, kunnen ze zich ook ontwikkelen op een inwendig orgaan zoals de lever, de longen, het spijsverteringskanaal en zelfs de hersenen.

Hoe herken je een hemangioom?

Knolvormig cutaan: Een oppervlakkig hemangioom met het uiterlijk van een rode laag die snel uitpuilt, zoals een aardbei. Wanneer het begint te krullen, krijgt de kleur een beige of grijsachtige tint.

Onderhuids: Gelegen in de diepe dermis, presenteert zich als een blauwachtige of rozeachtige zwelling. De consistentie is stevig, rubberachtig, niet pulserend.

Gemengd: Heeft een dubbele component, knolvormig rood en onderhuidse blauwachtige aureool. De oppervlakkige vorm valt terug voor de onderhuidse vorm.

Wanneer moet ik naar een vasculaire specialist gaan?

Een kind moet door zo’n specialist worden onderzocht als de diagnose onzeker is, als het hemangioom snel groeit, als er een wond of zwarte korst is, als deze zich op het gezicht, in het genitale of perianale gebied bevindt. Diffuse en meervoudige hemangioma’s moeten nauwlettend worden gecontroleerd.

Wat zijn hun mogelijke complicaties?

Een op de tien hemangioma’s geeft aanleiding tot complicaties. Ulceratie is de meest voorkomende: zweren kunnen bloeden, geïnfecteerd raken of zelfs necrotisch worden. Sommige hemangioma’s kunnen, afhankelijk van hun plaats en grootte, de luchtwegen belemmeren, het zicht of het gehoor verstoren, of de voeding verstoren.

Hoe worden ze gediagnosticeerd?

De meeste diagnoses zijn gebaseerd op een klinisch onderzoek gecorreleerd met de medische voorgeschiedenis. Eventueel kan aanvullend onderzoek via een kleuren Doppler-, MRI- en/of CT-scan worden voorgeschreven. Als het vermoeden bestaat dat er kanker is, moet er een biopsie worden uitgevoerd.

Welke behandelingen zijn beschikbaar?

De meeste hemangioma’s hebben geen behandeling nodig omdat ze spontaan terugvallen. Tot 2008 bleven corticosteroïden de aangewezen behandeling. Sindsdien zijn ze vervangen door bètablokkers (propranolol). Gepulseerde kleurstoflaser wordt soms gebruikt om de rode kleur van bepaalde littekens te verminderen. Vroege chirurgie (voor de leeftijd van 2 jaar) wordt alleen beslist als laatste redmiddel voor bepaalde uitstekende hemangioma’s van de palpebrale regio.